Hottentottententententoonstelling

Nauwelijks heeft Sinterklaas ons land verlaten in gezelschap van zijn Pieten, of de Zwarte Pietendiscussie wordt vervangen door een volgend staaltje verkwanselen van ons culturele erfgoed. Deze week kwam het uit onverwachtse hoek: het Rijksmuseum schrapt woorden als "neger", "eskimo" en "indiaan".

Zodoende is de "negerbediende" op dit werk van Johannes Mijtens is nu een "jonge zwarte bediende". Het Rijksmuseum wil alle "kwetsende etnische aanduidingen" vervangen door neutrale termen. Ook woorden als "wijf", in de Middeleeuwen heel gebruikelijk, kunnen in deze tijd niet meer. Zo snijden we onszelf af van twee wereldtalen van dezelfde taalstam: "Wife" in het Engels en "Weib" in het Duits. Hoe ver moeten we gaan in deze taalzuivering? Komen na de opschriften in de musea ook de boeken aan de beurt?

Zo zien wij gebeuren, wat George Orwell zo mooi beschreven heeft in zijn roman "1984", een angstaanjagende toekomstroman met de gevleugelde uitdrukking "Big Brother is watching you". Iedere keer als de dictator een politieke draai maakte, dan werd de hele geschiedenis herschreven, zodat het leek, of "Big Brother" immer standvastig de juiste politieke koers had gevolgd.
Dit gevoel van geschiedvervalsing op grote schaal bekroop mij bij het lezen van deze zin van Martine Gosselink, hoofd van de afdeling Geschiedenis: "Maar we willen nu de hele collectie van 1,1 miljoen objecten doorvlooien."

Het grote probleem is het meebuigen van beleidsmakers met mensen met zeer lange tenen, in dit geval al bij voorbaat. Natuurlijk mag je rekening houden met de gevoelens van minderheden, maar uiteindelijk zijn we allemaal lid van een minderheid.

Zo mag van Gosselink "Hottentot" ook niet meer. Taalkundig een verarming. Ik vraag me af, welke scholier niet groot geworden is met de tongbreker "Hottentottententententoonstelling"?

Na de half gelukte aankoop van twee Rembrandts is het Rijksmuseum er in geslaagd om een heuse Tipp-Ex in de collectie op te nemen. Daarmee kunnen ze de boer op.
Zelf moet ik trouwens bekennen, dat ik in mijn kinderjaren vaak indiaantje heb gespeeld. Daar moet ik mij nu diep voor gaan schamen. Ik had indertijd tegen mijn vriendjes moeten zeggen: "Zullen we oorspronkelijke bewoners van Amerika gaan spelen?"

Diefstal in het Schaatsmuseum

Als bibliothecaris en schaatsliefhebber maak ik natuurlijk graag mensen attent op schaatsboeken. Dit keer betreft het een jeugdboek met de welluidende titel "Diefstal in het Schaatsmuseum".

Het boek is geschreven door de bekende jeugdboekenschrijver Henk Hokke, terwijl Marianne van Voorn de illustraties vervaardigde.
De opa en oma van Hannah werken in het Schaatsmuseum in Hindeloopen. Daar worden de laatste tijd steeds spullen gestolen. De drie detectives besluiten naar Hindeloopen te gaan om de zaak op te lossen. Ze krijgen hulp van Hannahs neefje Tymen. Al gauw merken ze dat er nogal wat verdachten zijn. Hannah bedenkt uiteindelijk een superplan om de dief in de val te lokken.
Voor Sinterklaas kom ik met dit boek net te laat, maar er is vast wel een reden te bedenken om kinderen op een ander moment met "Diefstal in het Schaatsmuseum" te verrassen. Daarbij heb ik wel een tip voor de Kerstvakantie: bezoek het Eerste Friese Schaatsmuseum in Hindeloopen en geef je (klein)kind dit boek als aandenken aan een leuke dag!

Rijmpiet

Een jaar of wat geleden was ik op mijn werk bij de Katwijkse Bibliotheek Rijmpiet. Door de bezuinigingen van de afgelopen jaren was daar de klad in gekomen. Ik voelde me dan ook vereerd, dat ik weer een keertje in die hoedanigheid op mocht draven.
Monique Kromhout had voor het Taalhuis een middag over Sinterklaas geregeld. Als ik voor een Pietenpak zou zorgen, dan kon het doorgaan. Met een vrouw in het onderwijs is zoiets wel te regelen, dus vanmiddag fietste ik naar de Hoorneslaan om mij in het Pietenpak te hijsen.
"Dit is de nieuwe bedrijfskleding", zei ik tegen mijn collega's: "Je bent er er zeer herkenbaar in!"

Met een gezien de Pietendiscussie volkomen foute keuze om niet geschminckt te verschijnen voor de inburgeraars, las ik een verhaal over de traditie van het Sinterklaasfeest voor met als uitsmijter een gedicht in duetvorm.

Het ongeschminkt blijven was geen geforceerde poging om politiek correct te willen zijn. Het was puur het gemak. Het is een heel werk om te schmincken en nog meer om daarna afgeschminckt te worden.

Voor de klanten van het Taalhuis gaf ik er wel een fraaie draai aan: "Gisterenavond en vannacht moest ik het dak op. Het regende heel hard en er stond een stormachtige wind. Het roet uit de schoorstenen is toen van mijn huid gespoeld...."

Al met al was het een leuke middag. De Rijmpiet is inmiddels gecontracteerd om volgend jaar wederom bij het Taalhuis te verschijnen. Het begin van een nieuwe traditie.

Klimaatparade

In de aanloop naar de klimaattop in Parijs had GroenLinks een fotowedstrijd georganiseerd, waarop deze door mijn schaatsvriend Jos Drabbels gemaakte foto uitverkozen was om op spandoekformaat gedrukt te worden. Als inzender kreeg ik de eer om er mee te lopen tijdens de Klimaatparade in Amsterdam.

Ik had beloofd om in schaatsoutfit naar de demonstratie in Amsterdam te komen en daar hield ik me aan, ondanks dat er regen en veel wind werd voorspeld. Nu heeft de sportkleding van tegenwoordig de prettige eigenschap, dat het snel droog is, terwijl windbrekers er voor zorgen, dat je betrekkelijk weinig last meer hebt van de tegenwind.
Zo fietsten Ada en ik om half 11 naar Leiden Centraal, terwijl we wisten, dat de afgesproken trein naar Amsterdam-Zuid niet reed. Het was erg handig van de NS om werkzaamheden te plannen, terwijl er een grote demonstratie plaats zou vinden. We reisden derhalve met een grote droep demonstranten in een overvolle trein naar Amsterdam Centraal, waar we door het mooie Mokum de tram naar het Museumplein namen.

Op het podium van cabaretier Dolf Jansen bezig met het vermaken van de duizenden mensen op het plein, waar in 1893 het eerste officiële wereldkampioenschap schaatsen gehouden is, dat door Jaap Eden werd gewonnen. Naast cabaretier is Jansen ook nog een zeer verdienstelijk marathonloper en heeft hij met vaardige pen diverse boeken op zijn naam staan, waaronder enkele sportboeken.

Als goed bibliothecaris raad ik de boeken van Dolf Jansen natuurlijk aan.

Intussen wandelden wij naar de plek, waar de spandoeken met prachtige natuurfoto's uitgedeeld werden. Toevalligerwijze was dit in de buurt van een ijskar.

Terwijl het gelukkig niet al te hard regende, stelden wij ons op aan de rand van het Museumplein.

Met schaatsen om mijn nek hield ik het spandoek met de foto van schaatsen op De Kaag vast.

Na 12 jaar konden we op een schitterende dag met berijpte bomen, riet en weilanden voor het eerst in 12 jaar weer schaatsen op de Kagerplassen. Niet voor niets prijkt deze foto op de cover van mijn schaatsboek "Molen- en Merentocht".
Ik was trouwens niet de enige schaatser. Een duo uit Deventer liep in Noorse truien met Friese doorlopers en houten noren om de nek eveneens mee in de Klimaatparade. Maar ja, het verschil tussen min 1 en plus 1 is wel erg groot....
GroenLinks organiseerde de grootste wandelende fototentoonstelling met al de climatemoments die de afgelopen maand waren ingestuurd met naast de 15 grote spandoeken nog tal van foto's op A3-formaat.

Mijn complimenten trouwens voor de organisatoren van Mijn Climate moment. Alles was keurig geregeld!
Het duurde vrij lang, voor we konden vertrekken voor de demonstratie door het centrum van Amsterdam. De kop van de stoet had het Weteringcircuit al bereikt, toen wij eindelijk konden gaan wandelen. Ik schat in, dat wij ongeveer halverwege de stoet liepen.



Met zo'n 7000 andere bezorgde burgers liepen we via het Rembrandtsplein langs het Rijksmuseum weer terug naar het Museumplein.


Het woord is nu aan de politici, die in Parijs afspraken moeten gaan maken om de CO2-uitstoot te beperken. Eindelijk, zou je zeggen, want de problemen zijn er groot genoeg voor.

Na het ontbinden van de demonstratie mocht ik het spandoek meenemen naar Leiden. Na de treinreis fietste ik naar de Leidse IJshal toe, waar de ijsmeester niet aanwezig bleek te zijn, maar ik vermoed, dat Jan van Rijn vast wel een plekje weet te vinden om dit mooie spandoek op te hangen.

Tussen Katwijk en Parijs

Vanmiddag ruimde ik in de Katwijkse bibliotheek een boek op met de welluidende titel "Tussen Katwijk en Parijs" over de schilder Adolphe Arts. Na een jarenlang verblijf in Parijs, oriënteerde hij zich als een der eerste kunstschilders in 1873 in Katwijk. Het begin van Katwijk als een kunstenaarskolonie.

Toevalligerwijze verkeer ik deze dagen ook tussen Katwijk en Parijs, doordat mijn schaatsfoto is uitgekozen voor de klimaatparade in de aanloop naar de klimaattop in Parijs.

De grote demonstratie in Parijs gaat door de terreurdreiging niet door, dus ik weet niet, of deze foto in spandoekformaat naar de Franse hoofdstad gaat. Maar in ieder geval is deze aanstaande zondag te zien tijdens de klimaatparade in Amsterdam, als er een soort wandelende fototentoonstelling wordt georganiseerd.

Als een volleerd spreekstalmeester zou ik zeggen: "Komt dat zien!"

Dreaming of Kate

Onlangs kreeg ik van Bas Warnink een mailtje onder de kop "Keet?"
Wie mij een beetje kent weet, dat deze brave en oppassende burger zich altijd verre heeft gehouden van keten. Sterker nog, ik zou niet eens weten hoe dat moet!
Gelukkig hoefde ik me niet op dit voor mij wezensvreemde terrein te begeven. Het bleek om "A tribute to Kate Bush" te gaan.

Sinds haar komeetachtige binnenkomst in de muziekwereld ben ik een fan van Kate Bush. Er ging een schok door me heen, toen ik "Wuthering Heights" voor het eerst op de radio hoorde. Dat je zo hoog en zuiver kunt zingen!

Voor de vorm moest ik nog even met Ada overleggen, maar voor mij stond vast, dat ik de uitnodiging voor "Dreaming of Kate" zou aanvaarden. Derhalve bracht ik gisteren na de schaatslessen mijn sportkleding en mijn kluunschaatsen thuis en fietste ik daarna meteen door naar het station van Leiden, waar ik de trein naar Hoofddorp pakte. Vandaar wandelde ik naar "De Duycker", waar ik Tim de Beer en Bas en Nel Warnink ontmoette.
Gevieren gingen we kijken en vooral ook luisteren naar "Dreaming of Kate". Eigenlijk kwam je ogen en oren tekort. Wat een wervelende show van de uit Haarlem afkomstige zangeres Maaike Breijman en haar loepzuiver spelende Engelse band.

Na vrijwel ieder nummer volgde in de coulissen en soms zelfs op het podium een razendsnelle verkleedpartij. Allerhande uitdossingen, die Kate Bush zelf gebruikte bij haar muziekfilmpjes, keerden op het poppodium in Hoofddorp terug.

Ook de mime-achtige dans van Kate en de mimiek van deze Engelse zangeres waren te bewonderen in de show van twee keer drie kwartier, waarbij we ons geen seconde verveelden. Daar Kate zelf slechts eenmaal op tournee geweest is toen ze in 1978 doorbrak en in 2012 in Londen een serie van 22 concerten gaf, die in mum van tijd waren uitverkocht, moesten we het doen met deze geweldig goede coverband. Ik kan iedereen aanraden om naar "Dreaming of Kate" te gaan, als deze band bij je in de buurt optreedt. Je zult er geen spijt van krijgen!

Nu zijn Bas en ik de laatste jaren naar diverse coverbands geweest van onder andere "The Doors", "Pink Floyd" en "Led Zeppelin". Het waren stuk voor stuk zeer goede bands. Mijn vriend maakte daarbij een zeer terechte opmerking: "Als je zo'n goede coverband hoort, dan krijg je nog meer bewondering voor het origineel!"
En zo is het maar net. Maaike Breijman is een geweldige zangeres, maar Kate Bush heeft nog net iets extra's.

"Ik wist niet, dat jij naar Parijs ging!"

Gisteren werd ik op een wederom grauwe dag aardig in het zonnetje gezet. 's Avonds werd ik door GroenLinks gefeliciteerd met het winnen van de fotowedstrijd rond de klimaattop. De naam is door de afschuwelijke moordpartij in Parijs veranderd van "Mijn Paris moment" naar "Mijn climate moment".
Naast lovende woorden was er een fles wijn met een etiket met de onderstaande foto, die in januari 2009 op de Kaag gemaakt is door mijn trainingsmaat Jos Drabbels.

Wat dat aangaat zijn schaatsers op natuurijs net zulke iconen als de ijsberen als het gaat om de opwarming van de aarde. Beide dreigen uit te sterven als de temperatuur in de rest van deze eeuw net zo blijft stijgen als de afgelopen 20 jaar.
Vanmorgen fietste ik in wederom veel te warm weer naar de Leidse IJshal. De opkomst van de "Krasse knarren" was bijzonder goed te noemen. Er werden veel opmerkingen gemaakt over de foto en het artikel in het Leidsch Dagblad van gisteren.

De meest hoopvolle opmerking was: "Ik wist niet, dat je naar Parijs ging!"
Ik moest deze "Krasse knar" teleurstellen. Deze schaatstrainer stuurt zijn kat naar Parijs.

Dat gebeurt in de vorm van een vinyldoek van 1 bij 2 meter, die meegaat naar de klimaattop in Parijs, nadat ik er op zondag 29 november mee gelopen heb tijdens de klimaatparade in Amsterdam. Deze loop ik uiteraard in schaatskleding.

De gebruikelijke piramide ging af en toe behoorlijk hard op het voor ons ongebruikelijke werkijs. Zozeer, dat ik door het peloton een rondje gelapt werd, toen er voor me een gat viel. In mijn eentje probeerde ik dit gat te dichten. Uiteindelijk was dit gelukt, zij het, dat het op iets andere wijze geschiedde dan mij voor ogen stond. Bij de twintigste ronde werd ik in mijn kraag gevat door Arthur van Winsen.
Wie ook in zijn kraag gevat werd was Hans den Outer. Dit ontsnapte lid van de "Twee van Breda" werd op hardhandige wijze gearresteerd door Koos van Schie. Hans had pech.
Voor het eerst dit seizoen reden we in een peloton van 23 man rond. We gaan vooruit. Als dit de voorbode is van een natuurijsperiode, dan ziet het er goed uit. We zijn zo langzamerhand wel weer eens toe aan een Molen- en Merentocht op de Kaag.